Veelgestelde vragen over corona

De coronacrisis heeft u als werkgever al voor diverse lastige vraagstukken gesteld. Een van de vragen die bij Vakcentrum Bedrijfsadvies voorbijkomt, is of een werknemer die de richtlijnen van het RIVM opvolgt en thuis blijft, recht heeft op loon. En hoe zit het met zorgverlof als je kind corona heeft? We vroegen dat aan mr. Jurry Teunissen van Vakcentrum Bedrijfsadvies.

Behoudt een werknemer die de richtlijnen van het RIVM opvolgt en thuisblijft omdat zijn huisgenoot klachten heeft, recht op loon?

Teunissen: “Gelijk een lastige vraag! Op grond van de wet moet de werkgever loon doorbetalen als de werknemer niet werkt, ook al is deze niet arbeidsongeschikt, door een oorzaak die in redelijkheid voor rekening van de werkgever behoort te komen. Gaat het hier om normale bedrijfsrisico’s? Nee, het gaat om exceptionele risico’s en dan veeleer in de sfeer van de werknemer. De kredietcrisis is ook wel eens tot werknemersrisico aangewezen. Toch zou dit anders kunnen liggen als de werkgever de werknemer gemakkelijk thuis kan laten werken, maar hij dit weigert. We zien nu dat de overheid hierover ook onduidelijk communiceert en dat houdt de vraag helaas levend. Waarschijnlijk totdat er vaker over is geprocedeerd. Dat is jammer. Wij wijzen de werkgevers er in ieder geval op om, als dit mogelijk is, in onderling overleg afspraken voor de korte termijn te maken. Het is immers ook een verantwoordelijkheid voor de werkgever om risico’s van besmetting zo klein mogelijk te maken. Tijdelijke oplossingen worden natuurlijk moeilijker nu de crisis langer duurt.”

Kan een werknemer een beroep doen op zorgverlof als zijn kind corona heeft?

Teunissen: “Een werknemer kan inderdaad volgens de wet een beroep doen op kortdurend zorgverlof voor de noodzakelijke verzorging van een ziek kind. Dit verlof kan maximaal tweemaal de arbeidsduur per week zijn. De werknemer heeft dan recht op 70 % van zijn loon, maar tenminste op het voor hem geldende wettelijk minimumloon. Na afloop van het kortdurend verlof kan een werknemer een beroep doen op langdurend zorgverlof voor de noodzakelijke verzorging van een ziek of hulpbehoevend kind. Dit verlof bedraagt maximaal zesmaal de arbeidsduur per week. Bij langdurend zorgverlof heeft de werknemer geen recht op loon.”

En als een werknemer op vakantie gaat naar een land of gebied met code geel waarbij dit tijdens zijn vakantie verandert in code oranje. Moet de werkgever het loon dan tijdens de quarantaine doorbetalen?

Teunissen: “In principe geldt hier dat de werknemer die niet ziek is, maar niet werkt wegens quarantaine door vakantie, geen recht heeft op loondoorbetaling. Al hangt dit uiteraard af van de omstandigheden van het geval. Hierbij kan het van belang zijn als een omzetting van code geel naar oranje bij vertrek uit Nederland al te verwachten was. Als een werknemer op vakantie gaat naar een gebied met code oranje op het moment van vertrek uit Nederland, dan is de quarantaine een oorzaak die in redelijkheid voor rekening van werknemer behoort te komen. Als een werknemer zijn werkzaamheden echter tijdens quarantaine ook thuis uit kan voeren en dit ook daadwerkelijk doet, dan moet het loon wel doorbetaald worden.

Is sprake van een ziekmelding, dan zal een recht op loondoorbetaling blijven bestaan zolang de werkgever niet een hersteld-advies van de bedrijfsarts heeft gevolgd en de werknemer heeft opgeroepen om te komen werken. Wanneer de werkgever (met de bedrijfsarts) adviseert om een test te doen, heeft de werknemer die daaraan gelijk tegemoet komt, recht op loondoorbetaling zolang de testperiode duurt. Wanneer de werknemer niet ziek is, kan hij weer aan het werk.”

Kan ik de werknemer dwingen om zo snel mogelijk de coronatest uit te laten voeren en kan ik de uitslag ook opvragen bij de werknemer?

Teunissen: “Als een werknemer normaal gesproken ziek wordt, dan kan de werkgever de bedrijfsarts inschakelen. De werknemer heeft dan (al dan niet telefonisch) contact met de bedrijfsarts. De bedrijfsarts krijgt daarbij de beschikking over de medische gegevens van werknemer. De werkgever ontvangt dan van de bedrijfsarts een terugkoppeling waaruit blijkt wat de beperkingen van werknemer zijn en wat werknemer aan werkzaamheden kan verrichten. De werkgever ontvangt dus geen medische gegevens van werknemer. Het al dan niet hebben van corona is ook een medisch gegeven. Een werknemer is dan ook niet verplicht om de corona-uitslag aan werkgever te verstrekken. Als een werknemer zich ziek meldt (en daarbij al dan niet zelf aangeeft coronaverschijnselen te hebben) dan dient ook hier de bedrijfsarts ingeschakeld te worden. De bedrijfsarts kan dan de werknemer (laten) testen op corona. Het is voor u als werkgever dus van belang om bij ziekte/twijfel over de snelheid van het uitvoeren van een coronatest door werknemer, contact op te nemen met de bedrijfsarts. Voor de datum van de afspraak van de werknemer met de bedrijfsarts bent u uiteraard wel afhankelijk van diens agenda.”

Tegenwoordig moet er aan oproepkrachten na 12 maanden een aanbod voor een vaste arbeidsomvang worden gedaan. Telt bij het bepalen van het aantal uren van dit aanbod ook de tijd mee dat een werknemer door corona ziek thuis is?

Teunissen: “Er moet dan inderdaad een aanbod worden gedaan ter hoogte van minimaal de gemiddelde urenomvang in de voorafgaande 12 maanden. Voor het vaststellen van deze urenomvang vormen de verloonde uren het uitgangspunt. Eventuele ziekte-uren en uren waarop niet wordt gewerkt maar wel loon aan de werknemer wordt betaald, moeten worden meegenomen bij het vaststellen van de urenomvang. Het maakt daarbij niet uit of er al dan niet sprake is van corona.”

De situatie die door de coronacrisis is ontstaan, levert veel vragen op. Door de unieke situatie heeft de wet en de rechtspraak niet op alle vragen een duidelijk antwoord. Als Vakcentrum Bedrijfsadvies houden wij alle ontwikkelingen op dit gebied in de gaten. Mocht er meer bekend worden, dan informeren wij u hierover. Heeft u als werkgever juridische of bedrijfseconomische vragen (al dan niet gerelateerd aan corona), neem dan contact op met Vakcentrum Bedrijfsadvies via: (0348) 41 97 71 of advies@vakcentrum.nl